Feyk

Eron urushi haqida tarqalayotgan videolar: qaysilari haqiqiy, qaysilari feyk?

Eron bilan urush haqidagi qaysi videolar haqiqiy, qaysilari esa chalg‘itadi? DW ijtimoiy tarmoqlarda eng ko‘p tarqalgan videolarni tekshirib chiqdi:

Oyatulloh Ali Xomanaiy dafn marosimi – feyk

Facebook va boshqa ijtimoiy tarmoqlarda katta dafn marosimi aks etgan video tarqalmoqda. Foydalanuvchilar bu video Eronning oliy rahbari Ali Xomanaiyning dafn marosimi ekanini, u zarbalar boshlangandan keyingi ilk kunlarda halok bo‘lganini da’vo qilmoqda.

DW aniqlashicha, video hozirgi voqealarga aloqador emas. Tasvirlarni teskari qidiruv orqali tekshirish natijasida rolik “Hizbulloh” yetakchisi Hasan Nasralloh va uning ehtimoliy vorisi Hoshim Safi ad-Dinning dafn marosimida olingani ma’lum bo‘ldi. Kadrlar orasida ularning portretlari hamda “Hizbulloh” va Livan bayroqlari ko‘rinadi.

001

Xomanaiyning o‘g‘li AQSh zarbasida halok bo‘ldi – tasdiqlanmagan

X ijtimoiy tarmog‘ida AQShning Tehronga bergan zarbalari natijasida Oyatulloh Ali Xomanaiyning o‘g‘li, mamlakatning ehtimoliy kelajak rahbari Mojtaba Xomanaiy halok bo‘lgani haqida xabar tarqalmoqda.
Hozircha uning o‘limi haqida rasmiy tasdiq yo‘q. Bu borada na Eron hukumati, na AQSh, na Isroil rasmiy bayonot bergan. Agar bunday voqea haqiqatan ham sodir bo‘lganida, bu ma’lumot rasmiy darajada tezda tasdiqlangan bo‘lardi. Avvalroq DW Mojtaba Xomanaiy go‘yoki Eronning yangi rahbari sifatida inauguratsiya nutqi so‘zlayotganini ko‘rsatgan soxta videoni ham rad etgan edi.

002

Tehron ustida “2000 funtlik bombalar” videosi – chalg‘ituvchi

X ijtimoiy tarmog‘ida tarqalgan videoda AQSh 4-mart kuni Tehronga og‘irligi 2000 funt (taxminan 910 kg) bo‘lgan bombalarni tashlay boshlagani aytiladi. Video millionlab tomosha qilingan.
DW tekshiruvchilari aniqlashicha, video haqiqatan ham Tehronda olingan. Ammo videoga yozilgan izoh noto‘g‘ri. Rolik birinchi marta 1-mart kuni e’lon qilingan, shuning uchun u 4-mart voqealarini ko‘rsatishi mumkin emas. Bundan tashqari, kadrlarda aynan 2000 funtlik bombalar qo‘llanayotgani ham tasdiqlanmagan, garchi AQSh Eronning raketa infratuzilmasiga zarba berishda bunday o‘q-dorilardan foydalanishi ma’lum bo‘lsa ham.

003

Donald Trump ma’muriyati AQSh qo‘shinlari Eronda bolalar maktabi joylashgan hududga zarba berganini tan oldi. Oq uy vakillari AQSh va Isroilning Eronga qarshi urushining birinchi kuni yuz bergan fojiali voqea bo‘yicha yopiq brifingda kongressmenlarning savollariga javob berdi.

O‘sha kuni Eron janubidagi Minab shahrida qizlar maktabi bombardimon qilingan edi. Eronning rasmiy ma’lumotlariga ko‘ra, hujum oqibatida 168 kishi, asosan o‘quvchi qizlar halok bo‘lgan.

Tramp ma’muriyati vakillari Kongress a’zolariga maktabga zarbani Tehron da’vo qilganidek Isroil bermaganini aytishgan. Ular, shuningdek, AQSh harbiylari “Eronning aynan shu qismiga” zarba berganini tasdiqlashgan va kongressmenlarning maktabga zarbani amerikaliklar bergan bo‘lishi mumkinligi haqidagi taxminlariga “boshqa muqobil izoh bermagan”, deb NBC telekanali manbasi ma’lum qilgan. Shu bilan birga, telekanal xabariga ko‘ra, Oq uy maktabga zarba aynan AQSh tomonidan berilganini rasman zimmasiga olmagan.

Maktabga hujumdan so‘ng Pentagon rahbari Pete Hegseth AQSh armiyasi “fuqarolik obyektlarini nishonga olmaydi” deb bayonot bergan va voqea yuzasidan tegishli tekshiruv o‘tkazilishini va’da qilgan, biroq keyinchalik bu mavzuga qaytmagan.

Shu bilan birga, OAV ma’lumotlariga ko‘ra, maktab yaqinida Islamic Revolutionary Guard Corps (Eron Islom inqilobi qo‘riqchilari korpusi) shtabi joylashgan bo‘lgan va amerikalik uchuvchilar xato qilib maktab binosiga zarba bergan bo‘lishi mumkin.

Oylik dayjestga obuna bo‘ling

Har oy eng muhim faktcheklar va feyklar haqida bitta qisqa xat. Spam yo‘q — obunani istalgan vaqtda bekor qilishingiz mumkin.

Xat tili:

Mavzuga oid

Oylik dayjestga obuna bo‘ling

Oyning eng muhim tekshiruvlari — har oy pochtangizda.