Feyk

MrBeast’ning Lamborghini’si Toshkentda avariyaga uchramagan, safar ham bekor qilinmagan: tashrif atrofidagi ikki mish-mish

Lamborghini Huracán avtomobili
© Matti Blume / Wikimedia Commons, CC BY-SA 4.0

Amerikalik videobloger MrBeast (asl ismi — Jimmi Donaldson) 9–11-oktabr kunlari O‘zbekistonda bo‘ldi. Tashrif ijtimoiy tarmoqlarda katta qiziqish uyg‘otdi, shu bilan birga uning atrofida tekshirilmagan xabarlar ham tez tarqaldi. Ulardan ikkitasi — blogerning qizil Lamborghini’si Toshkentda avariyaga uchragani va u Samarqanddagi olomondan keyin O‘zbekistonni shoshilinch tark etib, Buxoro va Xiva safarini bekor qilgani haqidagi da’volar — rasman rad etildi.

Da’vo 1: «Lamborghini Toshkentda avariyaga uchradi»

9-oktabr kuni ijtimoiy tarmoqlarda MrBeast o‘zi bilan olib kelgan qizil Lamborghini sport avtomobilining surati tarqaldi. Suratda mashinaning eshigi va qanotida tirnalgan va shikastlangan joylar ko‘rinib turardi. Ayrim sahifalar va nashrlar bundan kelib chiqib, avtomobil poytaxt ko‘chalarida yo‘l-transport hodisasiga uchragan bo‘lishi mumkinligini yozdi. Mashina blogerning chellenjlaridan birida ishlatilayotgani sababli xabar tez ommalashdi.

Hukm: feyk

Toshkent shahar IIBB Yo‘l harakati xavfsizligi boshqarmasi bu xabarlarni rad etdi. Boshqarma ma’lumotiga ko‘ra, bloger poytaxtda bo‘lgan vaqtda avtomobil hech qanday avariyaga uchramagan, harakatlanish davomida esa doimiy kuzatuv ostida bo‘lgan. Idora foydalanuvchilarni tasdiqlanmagan ma’lumotlarni tarqatmaslikka chaqirdi.

Shikastlanishning qayerdan paydo bo‘lgani haqidagi savolga MrBeast’ning o‘zi javob berdi: uning aytishicha, Lamborghini Hindistonning Dehli shahrida, suratga olish jarayonida shikastlangan. Ya’ni suratdagi izlar haqiqiy, lekin ular Toshkentdagi hodisa bilan bog‘liq emas — mashina O‘zbekistonga allaqachon shikastlangan holda kelgan.

Da’vo 2: «MrBeast olomondan qochib, safarini bekor qildi»

10-oktabr kuni bloger Samarqandga bordi. Registon maydonida uni minglab muxlislar qurshab oldi, bu holat aks etgan videolar keng tarqaldi. Shundan so‘ng tarmoqlarda MrBeast xavfsizlik sababli shaharni muddatidan oldin tark etgani, Buxoro va Xivaga rejalashtirilgan safarlarni esa bekor qilgani haqida xabarlar paydo bo‘ldi. Ba’zi xorijiy sahifalar ham jamoa sayohatni to‘xtatishi mumkinligini taxmin qildi.

Hukm: noto‘g‘ri

Tashrifni Turizm qo‘mitasi bilan birga tashkil etgan O‘zbekiston Madaniyat va san’atni rivojlantirish jamg‘armasi bu talqinni rad etdi. Jamg‘arma ma’lumotiga ko‘ra, blogerning shaxsiy dasturi boshidanoq faqat Toshkent va Samarqandni o‘z ichiga olgan. Dastur uning jamoasi bilan oldindan kelishilgan, birorta bandi bekor qilinmagan, jo‘nab ketish sanasi ham avvaldan belgilangan edi. Jamg‘arma qo‘shimcha qilishicha, suratga olish guruhining boshqa a’zolari reja asosida mamlakatning boshqa shaharlarida ishni davom ettirgan.

Shunday qilib, Samarqanddagi tiqilinch haqiqatan ham bo‘lgan, ammo undan «safar bekor qilindi» degan xulosa chiqarish asossiz edi.

Bu mish-mishlar qanday paydo bo‘ldi?

Ikkala holatda ham haqiqiy fakt asosida noto‘g‘ri xulosa tuzilgan:

  • Haqiqiy surat — noto‘g‘ri kontekst. Mashinadagi shikast rost edi, ammo uning qayerda va qachon paydo bo‘lgani tekshirilmagan.
  • Haqiqiy voqea — taxminiy davomi. Samarqanddagi olomon rost edi, biroq dastur haqida rasmiy ma’lumot olinmasdan «safar to‘xtatildi» degan taxmin tarqatilgan.

Mashhur shaxslar tashrifi kabi tez rivojlanayotgan voqealarda bunday xatolar ko‘p uchraydi: har bir sahifa birinchi bo‘lib xabar berishga shoshiladi va taxminlar fakt sifatida uzatiladi.

Manbalar: Podrobno.uz (9-oktabr), UzDaily.uz, Anhor.uz, Zamin.uz

Oylik dayjestga obuna bo‘ling

Har oy eng muhim faktcheklar va feyklar haqida bitta qisqa xat. Spam yo‘q — obunani istalgan vaqtda bekor qilishingiz mumkin.

Xat tili:

Mavzuga oid

Oylik dayjestga obuna bo‘ling

Oyning eng muhim tekshiruvlari — har oy pochtangizda.