Fakt

Bir bayt ham yo‘qolmadi: NASA quyosh missiyalarining ma’lumotlarini qanday saqlab qoldi

Zaxira nusxalari NASAning quyosh missiyalariga oid ma’lumotlarini suv bosishdan keyin saqlab qolishga erishdi.

2024-yil noyabr oxirida Stenford universiteti qoshidagi Qo‘shma ilmiy operatsiyalar markazida (JSOC) avariya yuz berdi: quvur yorilishi natijasida server xonasi suv ostida qoldi, bu esa NASAning ikkita quyosh missiyasi — SDO (Quyosh dinamikasi observatoriyasi) va IRIS (Interfeys mintaqasi tasvir spektrografi) ma’lumotlariga vaqtincha kirishni to‘xtatib qo‘ydi. Ikkala kosmik apparat normal ishlashda davom etdi, ammo ularning ma’lumotlarini qayta ishlash va tarqatish to‘xtatildi.

Yaxshiyamki, qimmatli ma’lumotlarning biror bayti ham yo‘qolmadi. Lockheed Martin va Kolorado universitetining Atmosfera va fazoviy fizika laboratoriyasida saqlangan zaxira nusxalar tufayli barcha ma’lumotlarni tiklashga muvaffaq bo‘lindi. 2025-yil yanvar oyining boshiga kelib, har 15 daqiqada yangilanadigan SDO asboblarining tasvirlari tiklandi va SDOning boshqa ma’lumotlarining aksariyatini qayta ishlash qayta boshlandi. IRIS missiyasining uzilish davridagi barcha ma’lumotlari esa IRIS arxivida to‘liq ochiq bo‘ldi.

Bu missiyalar quyosh faolligini kuzatishda muhim rol o‘ynaydi. Ular quyosh portlashlari va koronal massa chiqishlari kabi hodisalarni tushunish uchun muhim ma’lumotlarni taqdim etadi. Bunday hodisalar esa sun’iy yo‘ldoshlar, aloqa tizimlari va Yerdagi energiya infratuzilmasiga ta’sir ko‘rsatishi mumkin. Ma’lumotlarga kirishning tiklanishi olimlarga quyosh faolligining o‘tgan va hozirgi holatini tahlil qilishni davom ettirish imkonini beradi va fazoviy ob-havo tadqiqotlarining uzluksizligini ta’minlaydi.

Shunday qilib, kutilmagan hodisalarga qaramay, NASA va hamkor tashkilotlar jamoasining tezkor va muvofiqlashtirilgan harakatlari muhim ma’lumotlarga kirishni tezda tiklashga imkon berdi. Bu esa quyosh faolligini o‘rganish va kuzatish jarayonining uzluksizligini ta’minlashga yordam berdi.

Oylik dayjestga obuna bo‘ling

Har oy eng muhim faktcheklar va feyklar haqida bitta qisqa xat. Spam yo‘q — obunani istalgan vaqtda bekor qilishingiz mumkin.

Xat tili:

Mavzuga oid

Oylik dayjestga obuna bo‘ling

Oyning eng muhim tekshiruvlari — har oy pochtangizda.