Buxoroda 16 yoshli yigit va 17 yoshli qizning to‘yi bo‘ldi
29 iyun kuni Buxoro viloyatida voyaga yetmagan ikki shaxsning to‘yi bo‘lib o‘tgani xabar qilindi. Kun.uz saytining ma’lumotlariga ko‘ra, to‘y marosimi shahardagi “Fathobod” marosimlar uyida o‘tkazilgan. Ushbu hodisa mamlakat qonunchiligi va ijtimoiy me’yorlariga zid keluvchi holat bo‘lib, bolalar huquqlarini himoya qilish nuqtai nazaridan jiddiy muammo sifatida ko‘rilishi mumkin.
Kun.uz saytiga kelib tushgan videolavhaga ko‘ra, 29-iyun kuni Buxoro viloyatining Shofirkon tumanidan bo‘lgan 2008 yilda tug‘ilgan yigit va Qorako‘l tumanidan bo‘lgan 2007 yilda tug‘ilgan qizning to‘yi o‘tkazilgan. To‘y marosimi Buxoro shahridagi “Fathobod” marosimlar uyida bo‘lib o‘tgan. Bolalar ombudsmani Surayyo Rahmonova ushbu holatni tasdiqlagan va idorasi hamda ichki ishlar organlari tomonidan o‘rganish ishlari boshlanganini ma’lum qilgan.
O‘zbekiston Respublikasi Oila kodeksining 15 moddasiga muvofiq, nikoh yoshi erkaklar va ayollar uchun 18 yosh etib belgilangan. Uzrli sabablar bo‘lganda, tuman yoki shahar hokimi nikoh yoshini ko‘pi bilan 1 yilga kamaytirishi mumkin, biroq bu faqat maxsus holatlarda qo‘llaniladi (masalan, homiladorlik yoki bola tug‘ilishi).
Ushbu qonunchilikka zid ravishda, Buxoroda voyaga yetmagan ikki shaxsning to‘yi o‘tkazilgani amalda jiddiy qonunbuzarlik hisoblanadi. Ma’muriy javobgarlik to‘g‘risidagi kodeksning 47-3-moddasi 2-qismiga ko‘ra, ota-ona yoki ularning o‘rnini bosuvchi shaxslar tomonidan nikoh yoshiga yetmagan shaxsni erga berish yoki uylantirish bazaviy hisoblash miqdorining 7 baravaridan 15 baravarigacha (2 mln 380 ming so‘mdan 5 mln 100 ming so‘mgacha) jarima solishga sabab bo‘ladi.
Bunga o‘xshash hodisalar bundan oldin ham qayd etilgan. Masalan, bir necha oy oldin, Bolalar ombudsmani Qashqadaryo viloyatining Koson tumanida 17 yoshli qizning belgilangan to‘yini to‘xtatgan edi. Shuningdek, Qashqadaryo viloyatida 7-sinf qiz unashtirilgani haqida videolavha tarqalgan, ota-onasi bu farzandining tug‘ilgan kuni munosabati bilan o‘tkazilgan tadbir deb tushuntirish bergan edi.
O‘rganish davomida aniqlanishicha, 2008 yilda Shofirkon tumanida tug‘ilgan A.A. (o‘g‘il bola) va 2007 yilda Qorako‘l tumanida tug‘ilgan R.N. (qiz bola) ikki oilaning o‘zaro kelishuvi asosida nikoh to‘yini o‘tkazgan.
2024 yil 2 iyul kuni voyaga yetmaganlarning ota-onalari N.S. va N.Q. larni MJtKning 47-3 moddasi (Nikoh yoshi to‘g‘risidagi qonunchilikni yoki nikoh tuzish tartibini buzish) bilan ma’muriy javobgarlikka tortish yuzasidan hujjatlar sudga yuborilgan.
“Oila kodeksining 15-moddasiga asosan, nikoh yoshi erkaklar va ayollar uchun 18 yosh etib belgilangan. Bu qonuniy talabning buzilishi bolaning ta’lim olish, sog‘lig‘ini saqlash hamda jismoniy, aqliy va ma’naviy uyg‘un ravishda kamol topishi huquqlariga mutlaqo ziddir”, deyiladi Bolalar ombudsmani xabarida.
