AQSh Kongressi sun’iy intellekt xavflariga qarshi qanday qonunlarni ko‘rib chiqmoqda?
Sun’iy intellekt (SI) xavfi haqidagi ogohlantirishlar kuchaygani sayin AQSh qonunchilariga bosim ham ortib bormoqda. PolitiFact (Poynter) 16-sentabr kuni Kongressdagi asosiy takliflarni jamlab chiqdi.
Yaqinda Anthropic kompaniyasining bir tadqiqotchisi ishdan ketib, SI xavfi haqida ochiq ogohlantirish berdi. 12-sentabr kuni kompaniya bosh direktori Dario Amodei SI imkoniyatlarini rivojlantirish sur’atini sekinlashtirishga chaqiruvchi esse e’lon qildi, OpenAI, Google DeepMind va xAI rahbarlari ham bu fikrni qo‘llab-quvvatladi. Prezident Donald Tramp esa bu chaqiriqlarni rad etdi va SI dunyoni yo‘q qiladi degan da’voni «aldov» deb atadi. Yoz oylarida OpenAI’ning SI agentlari Hugging Face kompaniyasini buzib kirgani haqidagi voqeadan so‘ng ikki partiya vakillari bir qator qonun loyihalarini taklif qildi.
Kongressdagi asosiy takliflar:
- Frontier Act — SI ishlab chiquvchilari faoliyatini audit va baholashni joriy qiladi. Xavf «yaqin va halokatli» bo‘lsa, savdo vaziriga kompaniya ishini to‘xtatish yoki cheklash huquqi beriladi.
- AI Kill Switch Act — ilg‘or SI tizimlarini yaratayotgan kompaniyalardan bu tizimlarni to‘xtatish yoki o‘chirish imkoniyatini saqlab turishni talab qiladi.
- Super-intellektni taqiqlash — senator Berni Sanders va kongressmen Greg Kasar inson tafakkuriga teng yoki undan ustun SI tizimlarini yaratishni butunlay taqiqlovchi loyihani e’lon qilgan.
- Stop Rogue AI Act — AQSh Standartlar va texnologiyalar milliy institutiga (NIST) inson nazoratisiz ishlaydigan SI agentlarini aniqlash va boshqarish usullarini ishlab chiqishni topshiradi.
Biroq Vakillar palatasi oraliq saylovlar oldidan tanaffusga chiqishi sababli yaqin orada jiddiy qaror qabul qilinishi ehtimoli past.
Manba: Poynter / PolitiFact (16-sentabr)
